انتقال حيوانات منوى مرد در رحم زن‌هاى بىگانه و دها مسائل ديگر ، ازجمله مسائلى است كه در كتاب‌هاى فقهى سابق وجود نداشت . اكنون تمام آن‌ها از مسائل ضرورى و مورد ابتلاى مردم است . هرمقدارىكه مسائل طبى و يا هر مسائل ديگر ، توسعه پيدا كند ، فقه بايد به همان اندازه دايره خود را بگستراند و براى مردم جواب تهيه كند . فقه اسلامى بايد از مطلقات و عمومات و قواعد كلى شريعت جواب‌هاى تفصيلى و درستى براى مردم ارائه كند . با توجه به پيشرفت علوم و فرضيات موجوده و زمينه سازىهايىرا كه علم طب براى مسائل جديد ايجاد كرده است ؛ اگر جماعتى بخواهند يك دوره كامل فقهى را بنويسند ، شايد از صد جلد هم بيشتر مىشود . همچنين اگر تمام فروعات و موضوعات فقهى را يكى يكى در بخش‌هاى جداگانه قرار دهيم ، شايد بيشتر از بيست فاكولته مستقل فقهى به‌وجود آيد ، منبع اصلى فقه اسلامى قرآن و حديث است ، لذا همان‌گونه كه قرآن در مورد مسائل روز پاسخ ارائه مىكند ، فقه اسلامى نيز از پاسخ گفتن عاجز نمىشود . عمل نكردن به گمان به‌هرصورت از موضوع بحث دور نشويم ، بحث ما در مورد سوءظن يا بدگمانى بود . اين يك قانون كلى است كه انسان نبايد به‌گمان خود عمل كند . گمان از خود مراحل دارد ، مثلًا اگر در يك مورد ( پنجاه درصد ) گمان برود كه واقعيت دارد و ( پنجا درصد ) ديگر احتمال برود كه واقعيت ندارد ، در اصطلاح منطق به آن شك گفته مىشود . شك اين است كه طرفين مساوى در آن وجود داشته باشد . يعنى در